Meer olie uit de bodem halen

Olieconcern BP heeft een contract met de UT afgesloten, om olie efficiënter uit de grond te halen.

Lang niet alle olievelden gaan, als ze worden aangeboord, spontaan spuiten. En ook als ze dat wel doen, houdt het na verloop van tijd op omdat de druk wegvalt. Meestal wordt de druk vervolgens kunstmatig opgevoerd door water in de bodem te pompen, zodat de olie naar boven wordt gestuwd. Maar dan nog blijft vaak meer dan de helft van de olie in de bodem zitten, doordat de oliedruppels zich hechten aan het gesteente waarin ze zich bevinden.

Gezien de stijgende vraag naar energie en het gegeven dat alternatieve opwekking voorlopig nog niet in ruime mate - en betaalbaar - voor handen is, moet onderzocht worden op welke wijze de hechting van oliedeeltjes aan het gesteente verminderd of doorbroken kan worden. Als dat lukt, kan de oliewinning uit bestaande velden wellicht met zo'n tien procent omhoog gebracht worden. En dat betekent dat de huidige mondiale olieconsumptie met minimaal tien jaar verder kan.

Dat onderzoek wordt nu aan de Universiteit Twente ter hand genomen. Olieconcern BP heeft met professor Frieder Mugele onlangs een contract afgesloten. Voor 4,2 miljoen euro kan zijn vakgroep Physics of Complex Fluids de komende vijf jaar aan de slag.

"Olie efficiënter uit de grond halen, vergt dat het zwarte goud doeltreffend uit microscopische porien in de rotsen wordt geperst. Dat heeft te maken met micro- en nanofluidics, de kernactiviteit van mijn onderzoeksgroep, maar dan toegepast op heel grote schaal. Onze expertise op deze gebieden, gesteund door de uitstekende faciliteiten bij de onderzoeksinstituten MESA+ en IMPACT, heeft ervoor gezorgd dat BP voor ons heeft gekozen", aldus Mugele.

Uit eerder empirisch onderzoek is al gebleken dat verlaging van het zoutgehalte van het water dat als drukmiddel in de velden wordt gebruikt, de olie-opbrengst verhoogt. De groep van Mugele gaat nu onderzoeken of dit effect verder verbeterd kan worden door de moleculaire structuur van de olie zodanig aan te passen, dat de hechting aan het omringende gesteente wordt verlaagd.

Naast de groep van prof. Mugele nemen ook het Max -Planck Instituut in Gottingen (Duitsland) en de Universiteit van Kopenhagen (Denemarken) aan het onderzoek ten bate van BP deel. De resultaten van het onderzoek zullen, door wetenschappelijke publicaties van de AIO's die aan het onderzoek meewerken, voor iedereen beschikbaar komen.